Nội dung chính
Thuyết minh viên Bảo tàng Lịch sử Huế kể hành trình gắn kết du lịch và chuyên môn, mang giá trị giáo dục lịch sử cho du khách qua những câu chuyện sống động.
Đam mê và con đường trở thành thuyết minh viên
Cô Cao Hoàng Ngọc Anh (sinh 1991) bắt đầu sự nghiệp thuyết minh một cách tự nhiên, dựa trên sở thích du lịch, khám phá và nền tảng sư phạm. “Công việc hiện tại của mình giống như sự giao thoa giữa việc được tìm hiểu, khám phá và thực hiện công tác giáo dục, tuyên truyền về lịch sử, văn hóa địa phương”, cô chia sẻ.
Ngày làm việc và phương pháp giao tiếp
Một ngày của thuyết minh viên bắt đầu bằng việc kiểm tra các điểm trưng bày, chuẩn bị không gian và đảm bảo vệ sinh. Khi khách tới, cô trở thành cầu nối, dẫn dắt hành trình khám phá theo chương trình đã được thiết kế. Dù công việc lặp lại, cô luôn điều chỉnh cách diễn đạt để phù hợp với từng đối tượng: học sinh, thiếu nhi, người lớn tuổi hay đoàn nghiên cứu.
Giá trị giáo dục và định hướng nội dung
Theo Ngọc Anh, yếu tố quyết định một buổi thuyết minh “chạm” đến người nghe không phải là độ dài hay phong cách hùng hồn, mà là định hướng giá trị. “Thuyết minh cần tập trung giáo dục, tuyên truyền những giá trị cốt lõi, tốt đẹp và cao quý nhất; tránh sa đà vào những điều cực đoan, tiêu cực”, cô nhấn mạnh. Quan điểm này giúp cô duy trì tỉnh táo khi đối mặt với những đề tài lịch sử đau thương.
Giữ lửa nghề trước sự lặp lại
Thách thức lớn nhất là sự lặp lại nội dung. Để tránh trở nên máy móc, cô linh hoạt thay đổi thời lượng, nhịp điệu và cách kể chuyện. Một khoảnh khắc đáng nhớ là buổi thuyết minh tại di tích Chín Hầm trong ngày kỷ niệm Ngày Thương binh – Liệt sĩ, khi những cựu chiến binh và người dân A Lưới thắp hương tri ân, tạo nên cảm xúc sâu sắc và niềm tự hào dân tộc.
Công nghệ và thách thức tương lai
Việc tích hợp QR code và thuyết minh tự động mang lại tiện ích cho du khách, nhưng cũng đặt ra lo ngại về việc giảm bớt vai trò của con người. Ngọc Anh tin rằng công nghệ chỉ là công cụ hỗ trợ; cảm xúc, tương tác và chiều sâu nhân văn vẫn là những yếu tố không thể thay thế bằng máy móc.
Kết luận: Vai trò của thuyết minh viên trong bảo tồn di sản
Di sản chỉ “sống” khi được kể lại, giải thích và cảm nhận. Thuyết minh viên là người truyền tải giá trị lịch sử, gắn kết quá khứ với hiện tại và truyền cảm hứng cho thế hệ tương lai. “Nếu giữ được tình yêu với truyền thống và di sản, các bạn sẽ có đủ động lực để gắn bó và phát huy di sản một cách bền vững”, cô khép lại.
Bài, ảnh: PHƯỚC CHÂU