Tín chỉ carbon – “tài sản xanh” mở ra cơ hội cho kinh tế bền vững

Linh — Sun, 18 Jan 2026 08:16:39 +0000

Thị trường tín chỉ carbon đang trở thành một “tài sản xanh” tiềm năng, hứa hẹn tạo ra nguồn tài chính mới cho nền kinh tế xanh của Việt Nam.

Tín chỉ carbon là gì và vai trò trong nền kinh tế xanh

Theo PGS.TS. Hoàng Văn Phụ, tín chỉ carbon là quyền phát thải CO₂ được giao dịch trên cơ chế “người gây ô nhiễm phải trả tiền”. Cơ chế này không chỉ khuyến khích doanh nghiệp đầu tư công nghệ sạch mà còn tạo ra một luồng tài chính mới cho các dự án giảm phát thải, góp phần quan trọng vào mục tiêu giảm khí nhà kính toàn cầu.

Khung pháp lý và lộ trình phát triển thị trường carbon tại Việt Nam

Việt Nam đã xây dựng nền tảng pháp lý vững chắc: Luật Bảo vệ môi trường 2020 lần đầu ghi nhận thị trường carbon; Nghị định 06/2022/NĐ‑CP quy định lộ trình và cơ chế vận hành; Quyết định 232/QĐ‑TTg (năm 2025) phê duyệt Đề án phát triển thị trường carbon giai đoạn 2025‑2030. Dự kiến sàn giao dịch tín chỉ carbon sẽ ra mắt vào năm 2028, mở ra một phần quan trọng của tài chính xanh.

Các nhóm mua tiềm năng và nhu cầu thị trường

Theo Roxanne Tan (South Pole), người mua tín chỉ carbon chia làm 5 nhóm: tổ chức tài chính và quỹ đầu tư; các công ty thương mại; nhà môi giới và bán lẻ tín chỉ; tập đoàn, doanh nghiệp lớn; và các cơ quan chính phủ. Khảo sát cho thấy 13% bên tham gia đang tích cực tìm kiếm cơ hội mua tín chỉ carbon Việt Nam, 73% sẵn sàng xem xét nếu đáp ứng tiêu chuẩn, và 33% có quan tâm cao tới tín chỉ carbon rừng – một lĩnh vực được đánh giá là ưu tiên.

Thách thức và chuẩn bị cho doanh nghiệp, địa phương

Ông Nguyễn Thành Công (Cục Biến đổi khí hậu) nhấn mạnh: thị trường carbon còn mới, nguồn nhân lực chuyên môn còn hạn chế, khiến nhiều địa phương khó nắm bắt thông tin kịp thời. Đối với doanh nghiệp, bà Nguyễn Hồng Loan (GreenCIC) lưu ý rằng đầu tư vào dự án carbon đòi hỏi vốn lớn, thời gian dài và công nghệ cao, không phải giải pháp nào cũng khả thi trong ngắn hạn.

Bước đi thực tiễn: Học hỏi, xây dựng năng lực và tham gia sớm

Để vượt qua rào cản, các địa phương nên tập trung xây dựng dữ liệu phát thải, tiềm năng giảm phát thải và khả năng hấp thụ carbon, đặc biệt ở lâm nghiệp, nông nghiệp, chất thải và năng lượng. Đồng thời, cần tổ chức hội thảo, chương trình tuyên truyền cùng các cơ quan trung ương để nâng cao năng lực cán bộ địa phương. Học hỏi từ các mô hình thành công trong nước – như cơ chế trao đổi kết quả giảm phát thải ở Bắc Trung Bộ hay Đề án một triệu hecta lúa – sẽ giúp xác định lộ trình giảm phát thải và thiết kế chiến lược tham gia thị trường carbon một cách bền vững.

Thời điểm hiện tại là cơ hội để doanh nghiệp và địa phương chuẩn bị chiến lược dài hạn, biến “thị trường carbon” thành một phần không thể thiếu của nền kinh tế xanh Việt Nam.